{"id":2572,"date":"2025-11-13T14:22:11","date_gmt":"2025-11-13T14:22:11","guid":{"rendered":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/?page_id=2572"},"modified":"2025-11-13T14:22:11","modified_gmt":"2025-11-13T14:22:11","slug":"historia-klasztoru","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/historia-klasztoru\/","title":{"rendered":"Historia Klasztoru"},"content":{"rendered":"
<\/div><\/div><\/span>

Historia klasztoru oo. Franciszkan\u00f3w w Wieliczce<\/h1><\/span>
<\/div><\/div><\/div>

Druga po\u0142owa XVI i pocz\u0105tek XVII wieku zaznaczy\u0142y si\u0119 w Wieliczce upadkiem ekonomicznym, a tak\u017ce religijnym i moralnym. Aby temu zapobiec, w 1623 roku radni miasta i zarz\u0105d salin wnie\u015bli pro\u015bb\u0119 do nowo uformowanej grupy zreformowanych Franciszkan\u00f3w, by osiedlili si\u0119 w Wieliczce.<\/p>\n

Fundacj\u0119 w Wieliczce przyj\u0119to w 1623 r. Znaczne sumy na budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a przeznaczy\u0142 kr\u00f3l Zygmunt III z dochod\u00f3w miejscowej kopalni soli. W r. 1626 sufragan krakowski bp Miko\u0142aj Lipnicki dope\u0142ni\u0142 konsekracji \u015bwi\u0105tyni. W latach 1650-55 z fundusz\u00f3w \u017cupnika wielickiego Sebastiana Koszuckiego stan\u0105\u0142 murowany klasztor. Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Wieliczce by\u0142 pierwsz\u0105 murowana \u015bwi\u0105tyni\u0105 reformack\u0105 w Polsce i niew\u0105tpliwie jako wzorcowy wp\u0142yn\u0105\u0142 na nowo powstaj\u0105ce ko\u015bcio\u0142y, szczeg\u00f3lnie w prowincji ma\u0142opolskiej. Dnia 2 kwietnia 1718 r. sp\u0142on\u0119\u0142y budynki klasztorne i ko\u015bci\u00f3\u0142. Z ofiar r\u00f3\u017cnych dobrodziej\u00f3w oraz z ja\u0142mu\u017cn zebranych w pozosta\u0142ych ko\u015bcio\u0142ach reformackich ju\u017c w 1721r. Odbudowano je na nowo. Konsekracji \u015bwi\u0105tyni dokona\u0142 28 sierpnia 1721 r. biskup kijowski Jan Tar\u0142o. Wyposa\u017cenie wn\u0119trza pochodzi z pol. XVIII w. i jest w wi\u0119kszo\u015bci dzie\u0142em zespo\u0142u braci zakonnych, stolarzy i snycerzy.<\/p>\n

W 1878 roku pr\u00f3bowano utworzy\u0107 przy klasztorze parafi\u0119, ale ostatecznie do tego nie dosz\u0142o. Od 1899 roku, na skutek po\u0142\u0105czenia prowincji Bernardyn\u00f3w i Reformat\u00f3w, klasztor w Wieliczce przez 12 lat nale\u017ca\u0142 do nowej prowincji Niepokalanego Pocz\u0119cia NMP. W zwi\u0105zku z tym nowicjat dla kandydat\u00f3w do kap\u0142a\u0144stwa przeniesiono do klasztoru w Le\u017cajsku, a na miejscu pozosta\u0142 nowicjat tylko dla braci. Pierwsza wojna \u015bwiatowa przynios\u0142a klasztorowi du\u017ce straty. W 1915 roku do miasta wkroczy\u0142y wojska rosyjskie, kt\u00f3re zaj\u0119\u0142y niemal ca\u0142y klasztor, czyni\u0105c z niego punkt zaopatrzeniowy dla wojska. W czasie walk spad\u0142o na klasztor kilka pocisk\u00f3w armatnich, kt\u00f3re powa\u017cnie uszkodzi\u0142y dachy. Jeden z pocisk\u00f3w wpad\u0142 do kaplicy Pana Jezusa Mi\u0142osiernego, zabijaj\u0105c dwie osoby i jedn\u0105 rani\u0105c. W czasie walk okoliczna ludno\u015b\u0107 t\u0142umnie chroni\u0142a si\u0119 zar\u00f3wno w ko\u015bciele, jak i w klasztorze. W opiece nad ofiarami wojny szczeg\u00f3lnie odznaczyli si\u0119: ojciec gwardian Walenty Starmach i S\u0142uga Bo\u017cy Alojzy Kosiba. Po odst\u0105pieniu Rosjan klasztor zaj\u0119\u0142a znowu armia austriacka, kt\u00f3ra zarekwirowa\u0142a ca\u0142y inwentarz i \u017cywno\u015b\u0107, a w klasztorze umie\u015bci\u0142a generaln\u0105 pralni\u0119 dla , stacjonuj\u0105cego wojska. Po wojnie, ju\u017c w odrodzonej ojczy\u017anie, \u017cycie w klasztorze by\u0142o coraz bardziej ustabilizowane. Poniewa\u017c brakowa\u0142o miejsca w dotychczasowym nowicjacie, w latach 1927-1928 do strony zachodniej gmachu klasztornego dobudowano nowy dwupi\u0119trowy budynek. W 1928 r. pokryto ko\u015bci\u00f3\u0142 polichromi\u0105 wed\u0142ug projektu Jana Bukowskiego, a tak\u017ce pomalowano o\u0142tarze. W 1934 roku, przeniesiono nowicjat do Pilicy i K\u0119t, a w nowo wybudowanym gmachu umieszczono Studium Filozoficzno-Teologiczne im. \u015bw. Bonawentury. W 1939 r. Przesuni\u0119to o\u0142tarz g\u0142\u00f3wny do \u015bciany prezbiterium, a w cz\u0119\u015bci klasztoru na pi\u0119trze wzniesiono nowy ch\u00f3r zakonny, zaprojektowany przez in\u017c. arch. Tadeusza Ma\u0107kowiaka z Krakowa.<\/p>\n

Wielka czci\u0105 okolicznej ludno\u015bci, a zw\u0142aszcza g\u00f3rnik\u00f3w cieszy si\u0119 obraz Matki Bo\u017cej \u0141askawej w o\u0142tarzu bocznym, malowany na kamiennej p\u0142ycie. Uwa\u017cany za laskami s\u0142yn\u0105cy jest r\u00f3wnie\u017c zabytkowy krucyfiks w kaplicy przy zakrystii. Autorem obraz\u00f3w: \u015bw. Franciszka i \u015bw. Antoniego (w o\u0142tarzach bocznych), \u015bw. Micha\u0142a Archanio\u0142a (w zwie\u0144czeniu o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego), stacji drogi Krzy\u017cowej oraz Ostatniej Wieczerzy (w refektarzu) jest Micha\u0142 Stachowicz. W ko\u015bciele znajduj\u0105 si\u0119 te\u017c nowsze obrazy, wykonane przez miejscowego art. malarza Stefana Chmiela.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-2572","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2572","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2572"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2572\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2574,"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2572\/revisions\/2574"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/klasztorwieliczka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2572"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}